persblog.be – Verhalen uit en over Gent – naar hoofdpagina
VOLK – 17 juli 2025 – Exact 700 jaar geleden – in 1325 – kwam ridder Willem Wenemaer aan zijn einde in een slag bij de brug van Rek(k)elinge in Deinze. De man is gesneuveld toen hij opstandelingen tegen de graaf afkomstig van kust-Vlaanderen en Brugge, bestreed. Wenemaer had veel invloed in Gent.
Wie Gent beter kent, weet dat vlakbij het toenmalige Wenemaerhospitaal – aan de voet van het Gravensteen – een straatdeel ‘Rekelinge’ genoemd wordt.
Ridder Willem Wenemaer (+1325) en zijn vrouw Margaretha ’s Brunen waren patriciërs uit een familie van rijke lakenhandelaars. Willem Wenemaer was een vooraanstaand figuur in Gent tijdens de late 13e en vroege 14e eeuw. Hij behoorde tot de rijke patriciërsfamilies die een grote rol speelden in het politieke en economische leven van de stad.
Gent was in de middeleeuwen één van de grootste en rijkste steden van Europa, dankzij haar bloeiende lakenindustrie. De macht lag er bij de ambachten en gilden, maar ook bij invloedrijke patriciërs zoals Wenemaer, die vaak als bemiddelaars optraden tussen het volk en de vorst.
Het Wenemaershospitaal aan het Sint-Veerleplein blijft met zijn naam verbonden. In 1323 richtte hij samen met zijn vrouw het ‘Sint- Laurentiushospitaal’ op, ook wel ‘Wenemaershospitaal’ of ‘Wenemaersgodshuis’ genoemd. Het lag in de schaduw van het Gravensteen. Rond 1318 kocht hij het stenen huis ‘Het Paradijs’ op het Sint-Veerleplein. Op die plek verrees het hospitaal.
Het werd in 1872 afgebroken. Niet toevallig: na de grote brand in de Oude Vismijn, in 1872, werd deze visverkoopplaats heropgebouwd en overdekt. De kant van het Lievekanaal werd meegenomen in de uitbreiding. Dit was exact de plek alwaar het hospitaal ooit gelegen was: tussen Lievekanaal en Sint-Veerleplein.
De Vismijn zelf was oorspronkelijk een marktplaats voor de visverkoop, die een centrale rol speelde in de bevoorrading van de stad. In 1689 was er al een overdekte vismijn gebouwd aan het Sint-Veerleplein, maar in de 19e eeuw besloot men die te vernieuwen en uit te breiden om te voldoen aan de moderne hygiënische eisen en de groeiende stadseconomie. De Oude Vismijn sloot in 1961.
De macht van Willem Wenemaer. Willem Wenemaer was een Gents poorter en hij was van 1312 tot 1322 viermaal schepen, hetzij van ‘de Keure’, hetzij van ‘de Gedele’.
Hij was een rijke lakenhandelaar en lid van een aanzienlijke patriciërsfamilie. Het patriciaat bleef machtig in de eerste decennia van de 14de eeuw en Wenemaer speelde er een belangrijke rol. Wenemaer was in diverse hoedanigheden en omstandigheden herhaaldelijk actief betrokken bij besprekingen en beslissingen.
In 1314 had hij de functie van ‘halleheer‘ (toezichthouder in de lakenhal) en van 1321 tot 1323 was hij een van de vijf (stads-)hoofdmannen die de graaf van Vlaanderen in Gent had aangesteld en aan wie een vrij uitgebreide macht was verleend. In die functie trad hij op als een van de onderhandelaren met andere Vlaamse steden en (samen met onder anderen Jacob van Artevelde (ca. 1290–1345)) met de jonge Lodewijk I van Nevers (+1322) toen deze door zijn vader in de gevangenis van Rupelmonde was opgesloten. Volgens wikipedia
Heldhaftig einde, exact 700 jaar geleden! Toen van kust-Vlaanderen en Brugge uit de opstand, die tegen Lodewijk II van Nevers (ca. 1304–1346) was gericht, zich uitbreidde, schaarde Gent zich aan de zijde van de graaf.
In de zomer van 1325 – 700 jaar geleden! – hadden de opstandige Bruggelingen Robrecht van Kassel (1316-1331), de oom van de graaf, broer van Lodewijk I van Nevers, tot ruwaard van Vlaanderen gekozen en had deze Deinze bezet in wat een burgeroorlog was geworden, met aan de ene zijde de graaf en Gent, en aan de andere zijde diens oom en Brugge.
Aan het hoofd van de Gentse milities rukte Wenemaer naar Deinze op. Toen hij op 15 juli 1325 de opstandelingen daar aan de Re(k)kelingsbrug de overtocht van de Leie wilde beletten, kwam het tot een heftige strijd. Met een vijfentwintigtal van zijn mannen sneuvelde hij in de strijd. Hij bezweek, het wapen in de hand.
Volgens wikipedia
Tijdens de slag aan de Rek(k)elingebrug over de Rek(k)elingebeek in Deinze (aldaar gespeld met dubbel ‘k’) sneuvelde Wenemaer. Hiernaar verwijst de Rekelingestraat in Gent, het kleine straatje tussen Sint-Veerleplein en Hoofdbrug/Burgstraat.
Willem Wenemaer werd begraven in de kapel van het Wenemaersgodshuis. Zijn partner, Margaretha ’s Brunen, bestuurde vervolgens het “spittael”, dat volledig door schenkingen werd in stand gehouden. In 1330 trad ze in het klooster en wat later schonk ze al haar bezittingen aan het hospitaal. Ze overleed in 1352 en werd naast haar echtgenoot in de kapel begraven.
Tijdens de ‘Beeldenstorm‘ werden de graven verwoest, maar de bronzen platen waarmee de grafstenen waren ingelegd, had men kunnen redden. Deze zijn nu in het bezit van het ‘STAM’.
Er werd een straat genoemd naar Willem Wenemaer: achter Ter Platen, uitmondend in de Sint-Lievenslaan.
Bekijk ook op deze blog:
VOLK – De ‘mysteries’ rond Jacob van Artevelde blijken een scheet in een fles
Lees ook op deze blog:
